De schans over de brug na het afbranden van De Buitenwacht, maar nog met enkele van de oude bomen, die het talud van de oude schans aangaven.
De schans over de brug na het afbranden van De Buitenwacht, maar nog met enkele van de oude bomen, die het talud van de oude schans aangaven. Aangeleverd.

CultuurZIEN neemt Kampen mee langs ‘de schans over de brug’

Algemeen

KAMPEN - Stadsgids Carin Koopman van cultuurZIEN leidt op 18 april een stadswandeling door Kampen, met ‘de schans over de brug’ als startpunt. De wandeling belicht de minder bekende geschiedenis van een plek die de stad eeuwenlang heeft gevormd.

Van militaire schans tot herberg

De schans aan de overkant van de stadsbrug heeft een rijke maar weinig bekende geschiedenis. Oorspronkelijk had Kampen geen grondgebied aan de overzijde van de brug, maar tijdens de Tachtigjarige Oorlog veranderde dat. De schans werd bewaakt door militairen, die een wachtlokaal bouwden. Een deel daarvan werd al snel verhuurd als herberg — de Nieuwe Stadsherberg — voor reizigers die de stadspoorten niet meer op tijd haalden. Vanuit de herberg keken zij uit op de bedrijvigheid op de IJssel en de IJsselkade.

Buitensociëteit en muziekkoepel

In de negentiende eeuw, met de komst van de spoorlijn, werd het station van Kampen aan de overzijde van de stadsbrug gebouwd. Rond het oude wachtlokaal — inmiddels de Buitensociëteit geheten — legde men een plantsoen aan. Mossenkenner en stadgenoot Willem G. Top trof er in de tweede helft van de negentiende eeuw tal van mossoorten aan. Naast de Buitensociëteit stond een muziekkoepel waar op zondagen concerten werden gegeven. De bezoekers van de herensoos genoten er binnen van; het gewone volk luisterde buiten de hekken toe.

Brand en dijkverhoging

Met de opkomst van de auto verdween de lommerrijke sfeer rond de schans. De Buitensociëteit transformeerde via restaurant De Buitenwacht uiteindelijk in een uitgaansgelegenheid. In 2010 brandde het pand af, waarbij ook de monumentale grote zaal verloren ging. Nu staat er opnieuw een ingreep op het programma: een dijkverhoging in de vorm van een muur tussen de schans en de IJssel.

Wandeling op 18 april

CultuurZIEN pakt de draad van dit verhaal op. Op vrijdag 18 april start de wandeling om 14.00 uur bij station Kampen. Na ongeveer anderhalf uur eindigt de route bij de Latijnse school. Aanmelden kan via kunst@cultuurzien.nl.