Ingezonden Brief: IJsselmuiden verdient beter dan bouwen in het Groene Hart

Aanleiding

GroenLinks schrijft in De Brug van 13 mei in Raadspraat “Meedenken, meedoen” over het belang van participatie: “Eerst luisteren, dan plannen maken, of beter nog: samen plannen maken.” Als inwoners van IJsselmuiden zien wij helaas iets anders gebeuren. Al maanden werkt de gemeente, via College van B&W, aan bouwplannen voor het voorkeursrechtgebied Dorpsweg–Zoddepark.

Voorkeursrecht

Het voorkeursrecht op een 3-tal kavels in dit gebied is ingesteld eind oktober 2024. Doel: weren van speculanten maar tevens ook het uitvoeren van een ‘haalbaarheidsonderzoek mogelijkheden woningbouw’. Inmiddels wordt al maanden openlijk gesproken over bouwen. 

De gemeente kocht recent bij besluit van 20 mei 2025 zelfs al een perceel aan. Zie De Stentor van zaterdag 31 mei en ook de site kampen.raadsinformatie.nl raadsvergadering van 3 juni, agendapunt 6, ingekomen stukken, nummer 24. ‘Informatienota aankoop perceel woning Dorpsweg IJsselmuiden’.

Interessante mededelingen: “Door de aankoop wordt er een stap gezet in de realisatie van aanvullende woningen in de dorpskern van IJsselmuiden” en “door deze aankoop kan de onderwijskavel Eben Haezer beter en integraal worden ontwikkeld”.

Dat noemen wij niet een haalbaarheidsonderzoek, maar gewoon zo snel mogelijk bouwplannen legitiem maken tot ergernis van velen in IJsselmuiden. Van enige vorm van constructief overleg met omwonenden is geen sprake.

Verkiezingsprogramma 2022-2026 GroenLinks

De fractie van GroenLinks is onderdeel van het huidige College van B&W, samen met de coalitiepartijen CU, SGP, CDA en Kampen sociaal. Dagelijks draaien deze partijen aan de knoppen. Dus ook met visie op de bouwplannen in het groene hart van IJsselmuiden.

In dat verkiezingsprogramma lezen wij onder meer over wonen, werken en leven in de gemeente Kampen : “De gemeente zoals GroenLinks die voor ogen heeft: menselijk, eerlijk en duurzaam. Een gemeente waar je met plezier woont en werkt. Waar kinderen kunnen spelen en iedereen echt telt. Waar een groene en gezonde omgeving normaal is. Een gemeente die bijdraagt aan jouw geluk”. 

Ambitieuze uitspraken maar tegelijkertijd grote schoenen om te vullen.

Leefbaarheid in de kernen

Door de vestiging van het voorkeursrecht kan worden gesproken van een regelrechte soap. Met dagelijks afbreuk aan een stuk woonplezier en toekomstige negatieve effecten voor de leefbaarheid van de omliggende buurt. Helaas is het einde nog niet in zicht! De gemeente stoomt gewoon in volle vaart verder. Of zoals iemand recent aangaf: “een rijdende trein is moeilijk te stoppen“.

Luisteren naar de burger(s) / wij zetten de burger op één

Praktijk in Kampen is vaak anders. Gewoon een constatering. Actieve toepassing van “meedenken, meedoen” en “wij zetten de burger op één” is niet eenvoudig voor zowel oppositie- als coalitiepartijen. 

Genoeg organisaties en burgers kunnen ongetwijfeld uit eigen ervaring vertellen over de invulling door het gemeentebestuur van deze teksten, onderdeel van het bredere begrip participatie. Daarmee is zeker niet gezegd dat alles fout gaat.  

Echter, in de raadsvergaderingen van 12 december 2024 en 8 mei 2025 hebben wij geen fijne waarnemingen gezien. Wat bijvoorbeeld te zeggen van de beschamende vertoning in de raadsvergadering van 8 mei 2025, tijdens de discussie over de erfpachtgronden Kampereiland. Een ontmaskering van de lokale politiek, die zich van haar lelijkste kant die avond heeft laten zien. Voorzichtig uitgedrukt: toonbeeld van een moeizame relatie tussen overheid en burger.

Een politiek bestuur, waarbij verantwoordelijke politici niet de ultieme consequentie trekken. Dat betekent niet na een lange schorsing met veel excuses het boetekleed aantrekken, maar erkennen dat je ronduit gefaald hebt. De geloofwaardigheid weg is en ontslag neemt uit je bestuurlijke functie, dus opstapt. Dan begrijp je waar het om gaat in een echte democratie. Maar goed, dat snappen ze in Den Haag ook niet altijd.

Duurzame gemeente

Als raadspartijen spreken over natuur en milieu, groen, landschappelijke waarden, biodiversiteit, klimaatadaptatie, of zinnen van gelijke strekking, zien wij overeenkomsten met het verkiezingsprogramma van GroenLinks. De rode draad die veel terugkomt:

Wij hebben aandacht voor natuur en landschap. We willen groene en gezonde wijken. We houden het buitengebied groen en bouwen dus eerst in de bebouwde kom. Onder ‘inbreiden voor uitbreiden’ lezen we bijvoorbeeld: “We bouwen niet in de ‘groene longen”. 

Dat laatste standpunt geldt absoluut niet voor de locaties met voorkeursrecht Dorpsweg – Zoddepark. Met in de huidige Omgevingsvisie 1.0 een aantal beschreven unieke kernwaarden. Zoals waardevol groen met cultuurhistorisch belang, lintbebouwing, een oude rivierduin en een vastgelegde hoofd- en buurtgroenstructuur. Inclusief het Zoddepark. Daarmee is het gebied niet zo maar één op één te vergelijken met andere gebieden binnen en buiten de kern. Wij spreken hier over de laatste groene long in de kern van IJsselmuiden.

Om dit te behouden heeft de gemeente nog niet zo lang geleden (2022-2023) de kernwaarden nadrukkelijk vastgesteld.

Groen en natuur in perspectief

Andere punten die wij breed terug zien in dezelfde verkiezingsprogramma’s:

we willen het groen in onze gemeente beschermen en zelfs uitbreiden. wij maken wijken groener. wij bouwen ‘natuur-inclusief’ en houden bij (ver)bouwen rekening met stadsnatuur (gierzwaluwen, vleermuizen, enz.).

Naar de aanwezigheid van vleermuizen loopt sinds de nazomer van 2024 een onderzoek. 

Interessant: het gemeentebestuur heeft op 7 mei 2025 de buurtbewoners laten weten: “Komende zomer zal opnieuw veldonderzoek plaatsvinden”. Dat vervolgonderzoek is echter niet komende zomer, maar heeft inmiddels al plaatsgevonden in de avonduren van donderdag 15 mei jl. door een daartoe gespecialiseerd bureau!

Overigens, die vleermuizen zijn er al vele jaren en zorgen zomers bij het vallen van de avond (nu nog) voor een bijzonder schouwspel in de achtertuinen van het “gebied voorkeursrecht locatie Dorpsweg-Zoddepark”.

Faillissement visie op groen

Het unieke karakter raakt direct en indirect alle bewoners van het dorp en niet alleen de eigenaren/bewoners van de getroffen kavels. Zo blijkt ook uit de vele reacties die worden ontvangen op de bouwplannen. Zoals in onvervalst dialect: “sie bint nie goed wies”.

Realisatie van de plannen betekent ook stenen voor groen opofferen en het faillissement van welke groenvisie dan ook. 

Bijna kunnen we spreken van een gelopen koers en is de nog te presenteren Omgevingsvisie 2.0 straks slechts een formaliteit. Het is geen toeval, dat de gemeente in de toelichting aan de gemeenteraad op de aankoop kavel Dorpsweg zegt: “door deze aankoop kan de onderwijskavel Eben Haezer beter en integraal worden ontwikkeld”.

Verstening in plaats van vergroening

Kampen heeft daar geen moeite mee. Doel is “bouwen, bouwen, bouwen” en het doel heiligt de middelen. Een actie tegelwippen of omvormen van De Nieuwe Markt is als compensatie van de bouwplannen aan de locatie Dorpsweg-Zoddepark dan volstrekt kansloos en een verspilling van onze gemeentelijke belastingcenten.

Het gevolg van een lokale politiek, die volop spreekt over aandacht voor en behoud van ecologische structuren, behoud en versterking van groenstructuren en overige natuurwaarden, klimaatadaptatie, enzovoorts. Op het onderwerp locatie Dorpsweg-Zoddepark komen veel raadspartijen echter al maandenlang niet verder dan alleen lippendienst bewijzen aan de woningbouwplannen van het college van B&W. 

Geen inhoudelijke en op feiten gebaseerde inbreng. Niks geen (juist nu) “meedenken, meedoen”. Niets van termen als “Beginspraak”; “eerst luisteren, dan plannen maken of, nog beter, samen plannen maken”.

Gemeente: stop met dit visieloze beleid voor deze plek in het hart van IJsselmuiden. Het is korte termijn politiek. En volstrekt onnodig, omdat op veel plekken ruimtelijk en planologisch mogelijkheden genoeg zijn met een goede en betere balans tussen groen en stenen. 

Om die balans te benadrukken, door een bestuurder tijdens een keukentafelgesprek eind 2024 gesteld: “als elders voldoende mogelijkheden zijn om te voldoen aan de landelijke woningbouwopgaaf, dan kan de druk er bij (jullie) de locatie Dorpsweg-Zoddepark af”.

Afbreken van structuren is niet zo moeilijk, zo blijkt maar weer. Zelfs als het gaat om ecologische, groen- en natuurstructuren en andere kernwaarden, inclusief de biodiversiteit van het gebied. Waarden die nu nog worden beschermd. Nota bene, met een omgevingsvisie die pas onherroepelijk is vastgesteld zomer 2023. En waarvan dus de inkt nauwelijks droog is!

Landelijke woningbouwopgave

Bekend is dat er landelijk druk zit op woningbouw gelet op het woningtekort. Maar dit hoeft toch niet in het groene hart van IJsselmuiden? En daarmee zonder schroom huidige groen in de kern van IJsselmuiden op te offeren voor stenen.

Kampen heeft een opgaaf binnen Overijssel van 4.779 woningen in de periode tot 2035. Het aantal is gebaseerd op geactualiseerde cijfers van de provincie. 

Een rekensom: wij praten hier niet over het plangebied “De Bakkerij” of “Drostenerf” met in totaal circa 480 te bouwen woningen. Op de gehele locatie voorkeursrecht Dorpsweg-Zoddepark, inclusief locatie Eben Haezer school en eventueel perceel Meerburg van Philadelphia, zou het aantal te realiseren woningen uitkomen op circa 22 tot 36. Afhankelijk van het scenario dat de gemeente op termijn kiest.

Het opofferen van deze laatste groene long in het hart van IJsselmuiden levert de gemeente dus 22 of maximaal 36 woningen op, dat is 0,46% tot 0,75% van het totaal aantal te realiseren woningen tot 2035 in de hele gemeente.

Gemeente: DIT IS HET ALLEMAAL NIET WAARD! 

De aantallen woningen zijn met aanwezige bewoners gedeeld tijdens een presentatie van een Adviesbureau op 26 maart 2025. Een volgende bredere bijeenkomst is dinsdagavond 10 juni. U kunt zich daarvoor aanmelden. Meer informatie, zie gemeentepagina in editie De Brug van 27 mei. 

Omgevingsvisie 2.0

De lakmoesproef voor verstenen in plaats van vergroenen wordt de komende Omgevingsvisie 2.0 in najaar 2025 of zoveel later. Zo heeft de gemeente al duidelijk gemaakt.

Een gemiste kans om een uniek gebied niet aan te tasten. De gemeente draaft gewoon door. Zonde van de inzet van ambtelijke capaciteit, inclusief ingehuurd personeel en het geld wat dit allemaal kost. Een gemeente die tevens zegt het vanaf 2026 niet breed te hebben door het beleid van de Rijksoverheid en daardoor de nodige miljoenen moet bezuinigen. 

Wie weet keert de wal nog het schip. Laten we hopen dat de gemeenteraad tijdig tot inkeer komt en dit unieke stukje groen voor ons nageslacht bewaard.

Om de gemeenteraad een helpende hand te bieden: via internet een rapport uit december 2024, “Tekort aan groen in Nederlandse steden”. “Onderzoek naar de verstening van Nederlandse gemeenten”. Verplichte kost voor raadsleden aldus de opstellers Architecten- en ingenieursadviesbureau Sweco en Natuur&Milieu. Van harte aanbevolen.

Klimaatadaptatie / waterberging

Wat nog te denken van klimaatadaptatie, met aandacht voor veel groen als waterberging. Daarin is de locatie in huidige vorm, direct grenzend aan het Zoddepark en de watergang De Beek, van wezenlijk belang. Alleen al gezien de gemiddeld gemeten neerslag die ter plekke jaarlijks wordt opgevangen in de bodem. Daar zijn betrouwbare meetgegevens van. Eerste gegevens zijn eind 2024 met de gemeente gedeeld.

Coalitieakkoord 2022-2026 ‘Samen durven doen’

Tot slot. Op 30 juni 2022 presenteerden de collegepartijen het akkoord ‘Samen durven doen’. In dit akkoord lezen wij veel ambities. Ambities hebben is positief. Het geeft je gedrevenheid en kracht om samen iets moois te doen voor de stad en omliggende woonkernen.

Nadere bestudering op met name de punten uit dit artikel geeft een wat ander beeld, die op gespannen voet staan met de praktijk van nu. Wat op een rij gezet (we = het college van B&W).

Bij het uitwerken van onze ambities bouwen we voort op het goede werk dat is verricht. Bestaand beleid respecteren we. Inwoners weten waar ze aan toe zijn. We brengen de gemeente dichter bij inwoners. We zetten meer in op persoonlijk contact. Samen met inwoners brengen we de kansen en de uitdagingen per wijk en kern in beeld. Bij de inrichting van de openbare ruimte bouwen we klimaat-adaptief. We gaan hittestress tegen en zorgen voor verkoeling door vergroening. In het kader van ‘de kracht van groen’ willen we de kwaliteit van de groenstructuur handhaven en ruimte bieden om extra te investeren in meer biodiversiteit, vergroening en inwonerbetrokkenheid.

Bij het onderwerp “vestiging voorkeursrecht locatiegebied Dorpsweg-Zoddepark” zien wij exact het tegenovergestelde. A zeggen maar B doen. U als lezer (mogelijk uit eigen ervaring) herkent het misschien zelf ook in de relatie overheid – burger(s). Iets anders doen, dan wat je eigenlijk zou moeten doen of wat er door de burger(s) verwacht mag worden.

Handen af van het Groene hart

Het groene hart van IJsselmuiden is niet zomaar een stuk grond. Raadpleeg gerust het Stadsarchief. Het is een plek met geschiedenis, met waarde voor het hele dorp – ook voor toekomstige generaties. Dat moeten we behouden!

Een gebied dat ligt in de kern van IJsselmuiden. Tevens een BESCHERMD GROENGEBIED binnen de huidige planologische regelgeving, waarover de gemeenteraad met volle bewustzijn expliciet heeft besloten: 

GEEN BEBOUWING TOEGESTAAN. 

IJsselmuiden, mei 2025
Familie J. de Lange