Kampen zoekt ruimte om te ondernemen: onderzoek naar ‘sprong over de N50’

Achter de schermen werkt de gemeente hard aan het creëren van nieuwe ruimte voor bedrijven. Om helder te krijgen waar een nieuw bedrijventerrein moet komen wil wethouder Bas Wonink bestaande terreinen beter benutten en weten welke ondernemer de ruimte moet krijgen. ‘’Er komt een moment, dan red je het niet meer met de bestaande bedrijventerreinen en daarom doen we onderzoek naar uitbreiding in de Melmerpolder.’’

Er komt veel af op ondernemers de komende decennia. In Nederland wordt gewerkt aan een energietransitie, met de overstap van fossiele brandstoffen naar duurzame opwekking, aan circulair bouwen waarbij grondstoffen herbruikt worden en aan een eiwittransitie, naar meer plantaardig en minder dierlijk voedsel. Veel van die vernieuwing vraagt meer ruimte, zegt economiewethouder Bas Wonink. Ruimte die nu al schaars is op de bedrijfsterreinen van deze gemeente. ‘’Fiets je in 2050 over de bedrijfsterreinen in de gemeente Kampen dan zie je andere bedrijvigheid. Ik zie voor me dat onze lokaal gewortelde MKB-bedrijven zich hebben aangepast om in de toekomst te blijven ondernemen. Om dat te kunnen, zoeken we vandaag al naar ruimte voor uitbreiding.’’

De plannen voor de lange termijn voor de gemeente Kampen staan in de onlangs vastgestelde Omgevingsvisie 2050. De gemeente wil een bruisende lokale economie houden met aandacht voor modern vakmanschap in het MKB, de maakindustrie, handel en met duurzame initiatieven. De nodige ondernemers kampen met ruimtegebrek. Tussen nu en 2050 is er naar verwachting behoefte aan 18 tot 25 nieuwe hectares bedrijventerrein. Om te bepalen of en waar er een nieuw bedrijventerrein moet komen, zet de wethouder zich in voor drie sporen. 

Spoor 1: Beter benutten

‘’Ten eerste willen we bestaande bedrijventerreinen beter benutten’’, vertelt de wethouder. ‘’Door ruimte beter te benutten, win je ruimte.’’ De gemeente analyseert welke bedrijven waar zitten en of ze optimaal gebruik maken van de grond. ‘’Denk aan een bedrijf met een kavel aan het water dat op- en overslag deed maar dat bedrijfsonderdeel gestaakt heeft. Kan dat bedrijf wellicht naar elders verhuizen zodat er weer ruimte aan het water vrij komt?’’ Een ondernemer op een bestaand bedrijventerrein verleiden om te verhuizen wordt makkelijker zodra er nieuwe bedrijfskavels beschikbaar zijn.

Spoor 2: Bedrijven die passen

Voor wie wordt er ruimte gecreëerd? ‘’Welke lokale familiebedrijven koesteren we? En welke voor Kampen nieuwe ondernemingen hebben een waardevolle toevoeging volgens de juiste duurzaamheidsambities, of voegen iets toe aan de circulaire economie? Bedrijven die passen binnen de visie voor Kampen, bieden we graag de ruimte.’’ Kampen groeit sneller dan de gemiddelde Nederlandse gemeente. ‘’We streven ernaar dat ook die mensen in Kampen kunnen werken’’, zegt Wonink. ‘’We hebben een grote groep mensen die in deze gemeente elke ochtend in de auto stapt om elders te werken. Dat aantal is veel groter dan de groep mensen die naar Kampen reist om hier te werken. Die verhouding willen we meer in balans brengen.’’

Kampen is sterk in de agro-food, de bouw en de logistiek. ‘’We hebben de lokale economie nodig voor een brede welvaart. Een gezonde economie helpt de stad financieel gezond te houden.’’ Wat maakt Kampen aantrekkelijk voor bedrijven? Dat is ten eerste de geografische locatie, zegt Wonink, een van de redenen waarom de logistieke sector hier zo groot is. ‘’Daarnaast onze potentiële beroepsbevolking. Arbeid is een schaars goed en in deze gemeente is de nodige arbeidskracht beschikbaar omdat veel mensen buiten Kampen werken.’’ Wonink wil een duurzame economie die inzet op hergebruik van grondstoffen. Dat betekent inzamelen van bestaande grondstoffen en voor die opslag is ruimte nodig. Onder meer hiervoor is uitbreiding van bestaande terreinen of de aanleg van een nieuw bedrijventerrein nodig.

Spoor 3: uitbreiding

Onderzocht wordt of Spoorlanden aan de oostzijde uitgebreid kan worden tussen de Oosterlandenweg en de Zwolseweg. ‘’Als we daar tot ontwikkeling overgaan, heeft de gemeente het eerste recht op koop van de grond’’, meldt de wethouder. Ook wordt de technische en financiële haalbaarheid van die uitbreiding onderzocht. ‘’Zijn er nieuwe wegen en mogelijk, wat kost dit allemaal en kan ik tot een sluitende grondexploitatie komen?’’ In een toekomstvisie tot 2050 zitten de plannen voor Spoorlanden vooraan in dit traject. ‘’Met de gemeenteraad bespreken we in december hoe we verder kunnen.’’ 

Melmerpolder

Het is Bas Wonink duidelijk dat niet alle benodigde grond voor bedrijven op huidige terreinen of op Spoorlanden te vinden is. ‘’De gemeenteraad heeft al gezegd: die extra ruimte moet je vinden aan de overzijde van de N50.’’ In de Melmerpolder dus. Daar moet grondig onderzoek aan voorafgaan. ‘’Wat betekent het om daar een bedrijventerrein aan te leggen? Welk type bedrijven willen we daar de ruimte geven, om hoeveel hectare gaat het en in welke jaren is die ruimte nodig?’’ 

Aan dezelfde westelijke zijde van de N50 wordt ook gekeken naar het effect van een mogelijke tweede Zuiderzeehaven, iets waarover al jaren gesproken wordt. In mei 2022 bleek uit onderzoek dat in de Port of Zwolle behoefte is aan circa 100 hectare uitbreiding. Wat moet een nieuw onderzoek duidelijk maken? ‘’Je moet niet zomaar een kopie van de eerste Zuiderzeehaven willen. Ik zie een modernere haven voor me, inspelend op een andere economie dan waarvoor destijds de eerste Zuiderzeehaven is aangelegd.’’ Binnenkort volgt een rapport dat laat zien wat deze haven voor de gemeente brengt, zegt de wethouder. ‘’De resultaten bespreken we in december in de gemeenteraad.’’

Ondernemers die nu al klem zitten, vragen zich wellicht af: waarom komt er nu geen nieuw bedrijventerrein bij? ‘’Dit zijn zorgvuldige processen’’, zegt Wonink. ‘’We hebben een langetermijnvisie en daar handelen we naar. Door wat we nu doen, wordt dat straks mogelijk.’’

Week van de ondernemer

In de Week van de Ondernemer (17 tot en met 21 november) staat het ondernemerschap in Kampen centraal. Op dinsdag 18 november organiseren de gemeente Kampen en Kampen Partners een netwerkontbijt als waardering voor het lokale ondernemerschap. Ondernemers zijn vanaf 7.00 uur welkom in het Hanzehuys 1898 aan de IJsseldijk 12 waar onder het genot van een streekontbijt nieuwe contacten gelegd kunnen worden. Op 19 november vindt vanaf 19.45 uur in het stadhuis een agrarische markt plaats met lezingen en workshops over onder meer recycling van bermmaaisel, verbreding van het agrarische bedrijf met recreatie, dienstverlening van een erfcoach en sociaal economische begeleiding aan ondernemers. Ook geeft de provincie Overijssel een toelichting over regelingen uit het ‘Agro&Food-programma’. Aanmelden voor de agrarische markt kan tot en met 14 november via economie@kampen.nl.