Hoe ver-zin je het: Openen of sluiten?

Elske en Karin de Lange zijn voorgangers bij de Vrijzinnigen Kampen. In deze rubriek wisselen moeder en dochter van gedachten. 

In het vorige stuk schreef je dat vrijzinnig geloven voor jou een levenslange zoektocht is. Gevonden antwoorden blijken na verloop van tijd nieuwe vragen bij je op te roepen. Ik denk dat blijven zoeken bij vrijzinnigheid hoort, maar niet uitsluitend vrijzinnig is. Ik denk dat het andere kenmerk van vrijzinnigen hoofdzakelijk wortels in het christendom zijn. Ik ervaar ook veel openheid voor andere bronnen bij de vrijzinnigen. Ik ervaar dit als een mogelijke ruimte voor onderzoek, waar jij ook over schreef. 

Ruimte voor verschil vraagt ook om een innerlijke houding: openheid om het anders zijn van de ander te ontmoeten. Dat kan alleen als we bewust zijn van onze eigen ideeën en oordelen en dat we proberen om de ideeën van de ander te begrijpen en die ruimte te geven. Naar een ander luisteren en doorvragen is niet eenvoudig om de ander beter te begrijpen. De ene keer lukt mij dat beter dan de andere keer. Dat heeft alles te maken mijn innerlijke ruimte voor een ander en soms moet ik daar heel veel moeite voor doen. 

Wanneer ik moe ben of overweldigd, dan kan de ruimte voor een ander zelfs verdwijnen. Ik sluit me dan af, omdat ik dan tijd en zorg voor mezelf nodig heb. Mezelf afsluiten of ‘uitchecken’ doe ik ook wanneer ik geen ruimte ervaar voor mijn eigen ideeën in contact met anderen. Wanneer een ander zijn ideeën bij mij opdringt dan raak ik uit verbinding en verbreek ik het contact. Het kan zijn dat de ander dat amper merkt, die ervaart zijn wereldbeeld zo normaal dat die zich niet kan voorstellen dat ik heel anders leef. Ik heb dit ervaren toen ik in Mongolië was. Ik reisde met een groep Mongolen, alles moest samen en alles moest worden gedeeld met de groep. Verbinding zoeken vraagt dan een extra stap van beide kanten en dat wil niet altijd goed. 

Andere mensen kunnen mij ook wereldvreemd zijn, zo ver van mij afstaan dat ik die belevingswereld niet begrijp. Ik vind het ingewikkeld om verbinding te voelen met mensen die zich hardnekkig vasthouden aan één principe, één manier van leven met regels volgens een boek. Ik kan dan met die andere belevingswereld moeilijk verbinding maken en soms wil ik dat gewoonweg niet, het is contra mijn levenshouding. In het ontmoeten van die andere belevingswereld zit ook een spanningsveld, in hoeverre kan en wil ik het ‘vreemde’ van de andere mens in mijn leven toelaten? In het antwoord van die vraag volgt een houding van openen of afsluiten.

Ik heb ook mijn overtuigingen en een duidelijke visie op het leven, daarin is complexiteit belangrijk. Een houding van blijvend onderzoeken is een basis, zoals jij ook schrijft. In mijn zoektocht hebben meditatie-ervaringen mij diepgaand veranderd. Opmerkelijk zijn dit individuele ervaringen in mezelf. Door de tijd heen ontdekte ik dat contact met mensen en de wereld mij ook een dieper contact oplevert met iets waar ik geen woorden voor heb. De ervaring verschuift, mijn blik verandert. Het enige dat vaststaat is dat ik verander en dat veranderen kan alleen maar door mezelf afwisselend voor de wereld te openen en te sluiten. 

Karin