Kampen bereikt een volledig dekkend AED-netwerk
· leestijd 2 minuten Algemeen(door Maarten van Gemert)
KAMPEN – De afgelopen twee jaar zijn de laatste ontbrekende AED’s in de openbare ruimte geplaatst. Daarmee kent gemeente Kampen nu een volledig dekkend netwerk van Automatische Externe Defibrillators (AED’s). Daarnaast heeft de gemeente zich aangesloten bij Hartslag.Nu, het landelijke oproepsysteem voor reanimaties. Initiatieven voor aanschaf van een AED komen veelal uit de samenleving zelf.
Kampen is nu bijna helemaal ”hartveilig”, zoals Annie van ’t Zand het uitdrukt. Als coördinator Reanimatie/AED bij Stichting EHBO Kampen & IJsselmuiden plaatste zij vorig jaar samen met wethouder Jan Peter van der Sluis de laatste AED’s. De gemeente heeft zich ook aangesloten bij HartslagNu, het landelijke oproepsysteem voor reanimaties.
AED-dekking
Mei vorig jaar liet de gemeente weten tien AED’s te plaatsen om het netwerk in de stad volledig dekkend te maken. Van der Sluis benadrukt het belang van deze stap: „Met deze extra investering willen we de veiligheid en gezondheid van onze inwoners verder verbeteren.” Veel AED’s in Kampen zijn eigendom van bedrijven, verenigingen of inwoners. Om hiaten in het netwerk te dichten, nam de gemeente zelf het initiatief voor de plaatsing van de laatste apparaten.
Gemeente Kampen hanteert de landelijke richtlijn of er sprake is van een dekkend AED-netwerk: wanneer elk adres binnen 500 meter toegang heeft tot een 24/7 beschikbare en bij Hartslag.Nu aangemelde AED. Deze norm is leidend bij zowel plaatsing als beoordeling van de dekking. Apparaten die slechts beperkt beschikbaar zijn, bijvoorbeeld alleen tijdens openings- of kantoortijden, worden niet meegenomen bij bepaling van de dekking.
Soms dragen provincie of gemeente bij aan het aanschaffen van een AED door bewoners, organisaties en bedrijven. De Hartstichting heeft een actie voor een gratis buurt-AED plus cursus (zie buurtAED.nl). EHBO Kampen & IJsselmuiden kan in dat geval de cursus verzorgen (zie EHBOKampen.nl). Je leert dan ook dat niet iedereen gereanimeerd wil worden.
Zes-minutenzone
Voor de dekkingsnorm wordt de zogenoemde 6-minutenzone gehanteerd. Elke dag krijgen veertig mensen in Nederland buiten het ziekenhuis een hartstilstand, volgens HartslagNu. De overlevingskans, en leven met minimale schade, is het grootst als iemand binnen zes minuten reanimeert en een AED aansluit. Daarnaast wordt voor de beoordeling van de dekking een kaart van HartslagNu aangehouden. In dit systeem is zichtbaar waar en wanneer een AED beschikbaar is.
In principe hebben alleen burgerhulpverleners toegang tot dit systeem. Dat kan iedereen zijn die 18 jaar of ouder en in de afgelopen twee jaar een erkende reanimatietraining heeft gevolgd. EHBO Kampen & IJsselmuiden geeft deze cursussen.
Als via 112 een melding van een hartstilstand binnenkomt, roept HartslagNu automatisch burgerhulpverleners in de buurt van het slachtoffer op. Zij krijgen een oproep op hun telefoon met de vraag om direct naar het slachtoffer te gaan om te reanimeren of eerst een AED op te halen. Zij reanimeren net zo lang totdat professionele hulpverlening, zoals ambulancepersoneel, het overneemt.
Examen van Jeugd EHBO Kampen in een autogarage (archieffoto: Maarten van Gemert)
Kerncijfers
Verspreid door de gemeente zijn er acties gehouden voor een AED in de straat of buurt, zoals in IJsselmuiden en Kampen-Zuid, De vorige burgemeester Bort Koelewijn werd erover regelmatig bevraagd. Vorig jaar kende Kampen 1.184 geregistreerde burgerhulpverleners, waarvan 876 beschikken over een geldig reanimatiecertificaat of medische scholing. Bijna 97% van de oproepen werd opgepakt door minimaal één burgerhulpverlener. Landelijk is dit ongeveer 90%.
In 79% van de gevallen startte een burgerhulpverlener als eerste met reanimatie. In den lande is dit circa 72%. Bij alle meldingen van de 32 reanimatie-oproepen in 2025–2026 (tegenover 14 het jaar ervoor) werden burgerhulpverleners èn AED’s gevonden.
In gemeente Kampen zijn nu 101 AED’s aanwezig (een toename van 81) waarvan 71 AED’s 24/7 (het gehele etmaal) beschikbaar (70%). Bij 94% van de oproepen werd daadwerkelijk een AED ter plaatse gebracht (landelijk circa 83%) en de gemiddelde afstand tot een ingezette AED bedroeg: 401 meter.
Cijfers over het exacte aantal ”geredde personen” zijn in de praktijk lastig eenduidig vast te stellen. Ze worden daarom terughoudend gebruikt. De focus ligt op paraatheid, snelheid en daadwerkelijke inzet, omdat deze factoren aantoonbaar bijdragen aan overlevingskansen. Met dank aan het volledig dekkend AED-netwerk in gemeente Kampen.
