Kampen vaart wel bij lage IJssel: cruiseschepen wijken uit naar de Hanzestad
· leestijd 2 minuten Algemeen
(door Maarten van Gemert)
KAMPEN – Terwijl de onheilstijdingen over droogte en lage rivierstanden van het nieuws spatten, blijft de IJssel ter hoogte van Kampen redelijk op peil. Al eerder berichtte deze krant dat de pontjes rondom Kampen in de vaart blijven. Waar de Zuiderzee in het verleden Kampen welvaart bracht, daar brengt het tegenwoordige IJsselmeer Kampen wederom gewin.
Het waterpeil in de grote rivieren staat uitzonderlijk laag voor de tijd van het jaar. Dat geeft problemen voor vrachtschepen en cruiseschepen. De eerste kunnen hun lading beperken maar dat geldt niet voor laatstgenoemde. Cruiseschepen die nu niet op de Rijn kunnen varen, wijken veel uit naar Kampen om hun passagier toch waar voor hun geld te geven. Stadsgidsen van Kampen zien een toename van toeristen. Uit hun reacties blijkt dat Kampen als alternatief waar voor hun geld biedt.
Stroomgebied
In het hele stroomgebied van de Rijn is het waterpeil laag, te beginnen bij de Zwitserse Alpen waar de Rijn ontspringt. Smeltende sneeuw voedt gewoonlijk de Rijn, waarvan de IJssel en de Waal zijtakken zijn. Afgelopen winter viel er echter (te) weinig sneeuw volgens Rijkswaterstaat (RWS). Door het zeer warme voorjaar, smolt de sneeuw bovendien drie maanden eerder dan gebruikelijk.
RWS spreekt echter wel over een redelijk normaal peil van de IJssel bij Kampen. Daarbij speelt het IJsselmeer een stuwende rol dat op peil wordt gehouden als zoetwaterbekken. Na het afsluiten van de Zuiderzee werd het IJsselmeer na 1937 het grootste zoetwaterbekken van West-Europa.
Bij Zalk zijn er, volgens een schipper van het Zalkerveer, twee factoren die een waterpeildaling op die hoogte dempen. Allereerst wordt het Zwolle-IJsselkanaal, dat het Zwarte Water en de IJssel met elkaar verbindt, af en toe open gezet. Daarnaast wijst de schipper op het trechtereffect. Een vernauwing van de rivier bij Zalk stuwt het water op. Dit voorkomt dat het water zo laag komt te staan dat het pontje uit de vaart moet, waartoe tussen Gorsel en Wilp (richting Deventer) wel is besloten en dat voor nog meer pontjes in met name Gelderland geldt.
Uitwijkhaven
Vorige week maandagmorgen opende de Kamper Stadsbrug voor een derde cruiseschip terwijl er al twee aan de kade bovenstrooms lagen, een gebruikelijk aantal. Een voorbijganger merkte lachend op dat het schip beter naar de Loswal kon om de toeristen vervolgens rond te leiden in het historische Brunnepe. De soms wel honderd(en) toeristen die een cruiseschip kan aanvoeren betekenden voor het toerisme in Kampen een oppepper, aldus stadsgidsen.
De inkomstenderving voor de beroepsvaart valt mee volgens Wim Eikelboom. De IJsselambassadeur stelt dat schippers meer betaald krijgen voor hun vracht. Ze hoeven daardoor niet financieel in de problemen te komen. Hij wijst op de ironische kanteling in denken over waterveiligheid. Niet (extreem) hoog water maar (extreem) laag water vormt nu een bedreiging. Voor stuwen en kadewanden, waar de waterdruk wegvalt bij laag water, maar ook voor de natuur en de landbouw door verdroging.
Juist bij aanvang van vorige week berichtte de NOS dat het record uit 1947 is gesneuveld: niet eerder stroomde er zo weinig water door de Rijn. Inmiddels staat Ruimte voor de Rivier 2.0 in de startblokken om verdroging tegen te gaan. Met Kampen als uitwijkhaven hoeven reisorganisaties geboekte cruises niet te annuleren. De Hanzestad vaart er wel bij. Met eenzelfde dank als destijds aan de Zuiderzee gaat heden de dank uit naar het IJsselmeer.
