Storms bijzondere botvondst brengt deskundigen in beweging
· leestijd 2 minuten Algemeen(door Silke van Lohuizen)
REEVE – Een opmerkelijke vondst in het Reeve-gebied heeft geleid tot een klein paleontologisch onderzoek. Storm, leerling van het Christelijk Kindcentrum Het Stroomdal in Kampen, vond daar een groot bot. Eerst werd gedacht aan een 12.000 tot mogelijk 50.000 jaar oud bot van een wisent. Onderzoek door verschillende deskundigen wijst inmiddels in een andere richting. Toch blijft Storms vondst bijzonder.
Zijn moeder nam contact op met Weekblad De Brug, omdat Storm graag wilde weten van welk dier het bot afkomstig was en hoe oud het kon zijn. De Brug legde de vondst voor aan archeologievereniging AWN Flevoland. Vrijwilligers van deze vereniging vinden en onderzoeken op de Marker Wadden regelmatig botten uit het Pleistoceen. Over deze vondsten schrijven zij in de rubriek ‘Tussen Zand en Tijd’ op awnflevoland.nl.
Frans Roescher en Jan Boes, vrijwilligers van AWN Flevoland en WIJPAO, de Werkgroep IJsselmeergebied Paleontologisch en Archeologisch Onderzoek, bekeken de eerste foto’s. Roescher herkende een spaakbeen en ellepijp, maar twijfelde nog tussen een paard en een rundachtige. Daarom vroeg hij om duidelijkere foto’s, vooral van de uiteinden van het bot.
Ook Dick Mol, conservator bij Stichting Historyland en betrokken bij WIJPAO, onderzocht de beelden. Volgens hem gaat het om een samengegroeid spaakbeen en ellepijp, in vaktermen radius en ulna, van een rund. De uitstekende bovenkant van de ellepijp is afgebroken. Aan de hand van de vorm en verhoudingen determineert Mol het bot als afkomstig van een huisrund: Bos taurus.
Daarmee is een wisent uit de ijstijd niet waarschijnlijk. Het Pleistoceen eindigde ongeveer 11.700 jaar geleden. Huisrunderen ontstonden circa 10.500 jaar geleden door domesticatie van wilde oerossen in het Nabije Oosten en bereikten Noordwest-Europa later. In Nederland werden vanaf de nieuwe steentijd runderen gehouden. Het bot kan daarom uit het Neolithicum stammen, maar evengoed uit de bronstijd, ijzertijd, Romeinse tijd, middeleeuwen of een veel recentere periode.
Hoe Reeve er destijds uitzag, hangt af van die ouderdom. In de prehistorie was het een laag, nat landschap met geulen, moerassen, rietvelden en veen. Mensen verbleven vooral op hogere, drogere plekken. Later brachten de IJssel en overstromingen zand en klei. Rond Kampen ontstond uiteindelijk een landschap van graslanden, sloten, dijken en boerderijen, waar volop runderen werden gehouden.
Aan de bruine kleur is de leeftijd niet af te lezen. Stoffen uit veen, klei en ijzerhoudend water kunnen botten donker kleuren. Alleen koolstof-14-onderzoek kan meer zekerheid geven. Een laboratorium verwijdert daarvoor een klein stukje bot en onderzoekt het aanwezige collageen. Zo kan worden berekend wanneer het dier ongeveer stierf.
Tot die tijd blijft de ouderdom een raadsel. Storm mag in ieder geval trots zijn: doordat hij bukte, goed keek en vragen stelde, werd zijn vondst onderzocht door AWN Flevoland, WIJPAO en Stichting Historyland. Niet ieder oud bot blijkt van een ijstijddier te zijn, maar iedere zorgvuldig onderzochte vondst kan een nieuw stukje van de plaatselijke geschiedenis zichtbaar maken.
Wil jij het laatste nieuws nooit meer missen? Meld je dan hier aan op de dagelijkse nieuwsbrief van De Brug.
Spot jij iets dat niet klopt of heb je een aanvulling? Meld het via de links hieronder.
