Nog even dit... Kamper ondernemers en ’80 jaar vrede’
· leestijd 2 minuten 80 jaar vrijheid(door Henk de Koning)
Nederland herdenkt dit jaar 80 jaar vrijheid na de gruwelijkheden en terreurdaden van de Tweede Wereldoorlog begaan door Nazi-Duitsland. Een grote groep Kamper binnenstad-ondernemers, mannen en vrouwen, haakten op dat heuglijk jubileum in met het openbaren van een eigen feestprogramma voor de stad. Zij deden dat tijdens hun maandelijkse ‘koffiemomentje’ in het karakteristieke thee,- en koffiehuis ‘De Eenhoorn’ aan de Oudestraat, in hartje binnenstad.
Behalve een gezellig onderling treffen hebben deze samenspraken tot doel het Kamper welzijn in heden en verleden vooruitstrevend nader on de loep te nemen. Kort en bondig want het ‘koffiemomentje’, hoe veelzeggend ook, duurt inderdaad maar een momentje. Namelijk van negen tot tien uur in de ochtend Daarmee wel verzekerd van een wakkere bijeenkomst. Gastheer met het schenken van gratis thee en koffie is Thomas Klaphake. Directeur van zowel de theewinkel als de daarmee inpandig in open verbinding staande naaste buur, sigarenfabriek ‘De Olifant. De enige, nu als museum nog werkzame sigarenfabriek van eens voorname sigarenstad Kampen.
Werd ons land op vijf mei 1945 officieel door de Canadezen bevrijd, in Kampen gebeurde dat al op 17 april 1945. Als laatst bevrijde stad van Overijssel. Door Canadezen die per roeiboot vanuit IJsselmuiden de rivier bij Kampen overstaken. Met de toen 17-jarige Warner Pap aan de riemen. Een Canadees die het bootje in IJsselmuiden zag liggen vroeg Warner in plat Kampers: ’Is det beutien van oe? Warner stond perplex. Hij had de Canadezen als bevrijders hoog zitten, maar dat ze ook nog Kampers spraken.? De Canadees bleek in Kampen te zijn geboren, maar was als kind met zijn ouders naar Canada geëmigreerd. Daar was het gezin onder elkaar Kampers blijven spreken.
Gezien dat ontzaglijk vele oorlogsgeweld en ook leed kwam Kampen, enigszins onopgemerkt gelegen in een uiterste hoek van de Noord West Overijssel, er relatief nog genadig van af. Afgezien van ook hier het door de bezetter fusilleren van actief aan het verzet deelnemende stadgenoten en het bezeten opjagen en wegvoeren van alle joodse inwoners. Mannen, vrouwen en kinderen gruwelijk vermoord in de Duitse vernietigingskampen. Zogeheten ‘Struikelstenen’, metalen merktekens in de bestrating herinneren nu aan de plekken in de stad vanwaar de Kamper joden op dodelijk transport werden gesteld. Op een plaquette met Davidster op de voorgevel van de voormalige synagoge aan de IJsselkade staan al de namen vermeld van de Kamper joden die slachtoffer werden van de Holocaust en daarmee voorgoed uit ons midden verdwenen.
Weliswaar in de gelukkige omstandigheid verkerend aan bombardementen te zijn ontkomen schrijnt het in Kampen nog steeds het als gevolg van oorlogshandelingen verloren zien gaan van zijn wondermooie, in Neo Gotiek uitgevoerde ijzeren Stadsbrug over de IJssel. Een toonbeeld van mannelijke kracht en vrouwelijk schoon. Met zijn sierlijke nissen, Tudor-kantelen en allegorische beeldengroepen over een lengte van 210 meter majestueus de rivier overspannend. Daarmee van 1872 tot 1945 behorend tot het meest gekoesterde pronkstuk van onze stad. Tot tweemaal toe met explosieven opgeblazen. Bij aanvang van de oorlog deels met succes door het Nederlandse militair gezag ter verdediging van de stad. Aan het eind ‘gründlich’ verwoest door de velslagen vluchtende Duitse troepen.
De roep direct na de bevrijding: ‘Dit nooit weer’, heeft na tachtig jaar helaas aan zeggingskracht verloren nu het oorlogsgeweld weer van veel kanten om ons opduikt,’ klonk het verontrust door in de gesprekken van de Kamper ondernemers. Maar het zich rijk voelen met 80 jaar vrede voerde toch de boventoon. Het programma waarmee heel Kampen dit heuglijk feit gaat vieren is veel omvattend. Met onder andere een kranslegging in de stad door nazaten van onze Canadese bevrijders, een grote kinderlampion-optocht door de Kamper Oranje Vereniging en het door Kamper fakkeldragers in estafetteloop naar Kampen dragen van een vredesvuur vanuit Wageningen. De plaats waar de Duitsers in 1945 in ons land de capitulatie tekenden.
